urzadzenia cz5 1Jej przewaga nad tradycyjną skrzynią mechaniczną jest druzgocąca. Zwalniając kierowcę z konieczności równoczesnego operowania dźwignią zmiany biegów i pedałem sprzęgła, nie tylko podnosi komfort i płynność jazdy w każdych warunkach, ale przede wszystkim pozwala w większym stopniu skoncentrować się na prowadzeniu pojazdu.

Automatyczna skrzynia biegów zyskuje ostatnio coraz większą popularność. Podstawową cechą tego urządzenia jest samoczynna zmiana poszczególnych przełożeń, wybieranych i w razie potrzeby utrzymywanych w zależności od prędkości obrotowej silnika. Kierowca nie musi koncentrować się na zmianie pozycji drążka i operowaniu pedałem sprzęgła, ponieważ do prowadzenia samochodu używa tylko prawej nogi. Wciska nią zarówno pedał gazu, jak i hamulca. Ten ostatni jest szerszy niż w przypadku aut ze skrzynią manualną, przez co łatwiejszy do wyczucia.

Jazda jest płynna i łagodna, pozbawiona szarpnięć. Łatwiejsze jest także ruszanie pod górkę, ponieważ samochód przy puszczonym pedale hamulca powoli toczy się do przodu. Oznacza to, że stojąc na wzniesieniu, nie cofa się, nie ma więc obaw, że np. uszkodzi pojazd stojący z tyłu.

Nie ma też możliwości zdławienia silnika, jego moc i zawczasu dobrane przez elektronikę optymalne przełożenie jest zawsze dostępne, np. w sytuacji wymagającej szybkiego włączenia się do ruchu. Kierujący nie doświadcza strat czasu związanych z wciśnięciem sprzęgła, „wrzuceniem jedynki”, ponownym puszczeniem sprzęgła itd. Przy wyprzedzaniu, gdy mocniej wciśniemy pedał przyspieszenia, straty cennych sekund również są ograniczane, ponieważ skrzynia potrafi wykonać redukcję przełożenia szybciej niż wprawny kierowca używający skrzyni manualnej. Wrzucać „trójkę” czy może już „dwójkę”? Tutaj jest to bez znaczenia. Znika potrzeba odrywania prawej dłoni od kierownicy, możemy więc zawsze trzymać ją oburącz. A nie jest przecież tajemnicą, że najszybszą reakcję i największą rezerwę bezpieczeństwa zapewnia taki właśnie chwyt.

Układ napędowy samochodów wyposażonych w „automaty” zużywa się wolniej dzięki temu, że dobór przełożeń jest optymalizowany do obrotów silnika, który w rezultacie zawsze pracuje w najlepszych możliwych warunkach. Rozsądnie traktowana skrzynia automatyczna może bezawaryjnie służyć nawet kilkanaście lat, warunkiem jest regularne wykonywanie czynności obsługowych, przede wszystkim stosowanie odpowiedniego oleju i jego terminowa wymiana wykonywana zgodnie z zaleceniami producenta.

urzadzenia cz5 2urzadzenia cz5 3urzadzenia cz5 4
„Automaty” posiadają lewarek, za którego pośrednictwem kierowca wybiera żądany tryb pracy, określony w znormalizowanym układzie P-R-N-D (ewentualnie także S do jazdy szczególnie dynamicznej). Jakiekolwiek operacje lewarkiem trzeba koniecznie wykonywać przy całkowicie zatrzymanym samochodzie i wciśniętym hamulcu. Pozycja P to Park. Skrzynia jest wówczas blokowana mechanicznie, zablokowane są też napędzane koła. R to Reverse, czyli po prostu bieg wsteczny, z kolei N to skrót od Neutral, a więc pozycji neutralnej, odpowiadającej położeniu "luz" w przypadku tradycyjnej skrzyni ręcznej. No i wreszcie pozycja D, a więc Drive służąca do jazdy w przód. To właśnie w tym trybie branych jest pod uwagę od kilkunastu do nawet kilkudziesięciu różnych parametrów kontrolowanych przez elektronikę.

Biegi dobierane są w zależności od położenia pedału gazu i szybkości z jaką nim operujemy, a także położenia hamulca, aktualnej prędkości pojazdu, rejestrowanego obciążenia i wielu innych czynników. W przypadku nowoczesnych konstrukcji możliwa jest także zmiana wymuszona przez kierowcę (lewarkiem lub specjalnymi łopatkami przy kierownicy), przydająca się chociażby podczas zjazdów ze wzniesień w terenie górzystym - w ten sposób uzyskuje się efekt hamowania silnikiem.

Automatyczne skrzynie biegów są bardzo skomplikowanymi urządzeniami, nierzadko prawdziwymi dziełami sztuki użytkowej z sześcioma, ośmioma czy nawet dziesięcioma przełożeniami służącymi do jazdy w przód, składające się z kilku tysięcy elementów. To idealny przykład wyrobów mechaniki precyzyjnej, wspieranej dodatkowo przez elektronikę, mechatronikę i hydraulikę. Ich wkład w poprawę bezpieczeństwa prowadzenia pojazdu jest niepodważalny, dlatego w tej dyscyplinie tradycyjna skrzynia mechaniczna przegrywa z kretesem. Generalnie, za skrzynię automatyczną trzeba dopłacić kilka tysięcy złotych, z pewnością jednak warto to zrobić. Tylko w niektórych (wyższych) segmentach rynku „automaty” oferowane są jako wyposażenie standardowe, ponieważ klienci nie zaakceptowaliby innego rozwiązania. Co do zasady, bez pedału sprzęgła obywają się samochody z napędem hybrydowym i elektrycznym.

Tekst i zdjęcia: Jakub Sandecki

Urządzenia a bezpieczeństwo jazdy (I) Zawieszenie pneumatyczne

Urządzenia a bezpieczeństwo jazdy (II) Asystent jazdy nocnej

Urządzenia a bezpieczeństwo jazdy (III) Wyświetlacz przezierny

Urządzenia a bezpieczeństwo jazdy (IV) Aktywny tempomat

Komentarze  
Andrzej
0 #1 Andrzej 2017-04-04 13:38
Mala uwaga:"Łatwiejs ze jest także ruszanie pod górkę, ponieważ samochód przy puszczonym pedale hamulca powoli toczy się do przodu. Oznacza to, że stojąc na wzniesieniu, nie cofa się, nie ma więc obaw, że np. uszkodzi pojazd stojący z tyłu.".Niestety z tym nie moge sie zgodzic bo to zalezy od mocy silnika a wiec mocy podawanej w czasie postoju na biegu jalowym (oczywiscie w polozeniu D) a katem nachylenia na jakim stoimy "pod gorke".I tak samochod ze slabym silnikiem bedzie sie cofal tak czy inaczej chyba ze probe cofania bedziemy temperowali pedalem gazu.Tak mialem w przypadku A6 z 1,9TDi i 130KM.Samochod sie cofal jak nie regulowalem tego obrotami silnika.Natomia st A8-na dokladnie tym samym podjezdzie- z 4,2 l V8 stoi spokojnie mimo ze obroty sa utrzymywane na poziomie obrotow jalowych.Ale bez wzgledu na to male przeklamanie skrzynie automatyczne sa lepsze, wygodniejsze i bezpieczniejsze .A przy tym zdecydowanie bardziej przyjazne dla silnika.
Cytować | Zgłoś administratorowi
Dodaj komentarz
Komentarze do artykułów może dodać każdy użytkownik Internetu. Administrator portalu nie opublikuje jednak komentarzy łamiących prawo oraz niemerytorycznych, tj. nieodnoszących się bezpośrednio do treści zawartych w artykule. Nie będą również publikowane komentarze godzące w dobre imię osób czy podmiotów, rasistowskie, wyznaniowe czy uwłaczające grupom etnicznym, oraz zawierają treści nieetyczne albo niemoralne, pornograficzne oraz wulgarne. Z komentarzy zostaną usunięte: reklamy towarów, usług, komercyjnych serwisów internetowych, a także linki do stron konkurencyjnych.