Prawo

Oświetlenie dróg - problemy z interpretacją prawaFinansowanie oświetlenia dróg i ulic należy do zadań własnych gminy. Jednak przepisy, które regulują to zagadnienie, w praktyce budzą wiele wątpliwości. Dotyczą one zakresu przedmiotowego finansowania oświetlenia oraz kwestii własnościowych.

Odpłatność za użytkowanie i korzystanie z drógKorzystanie z dróg publicznych przez ich użytkowników, co do zasady, jest nieodpłatne. Jest to konsekwencją faktu, że tego rodzaju szlaki od zawsze były powszechnie dostępne i z oczywistych względów powszechnie używane. Trudno sobie wyobrazić sytuację, by korzystanie ze szlaków komunikacyjnych (zwłaszcza tych mających podstawowe znaczenie, jak i lokalnych) z racji ich funkcji było uzależnione od poniesienia określonej opłaty. Również od zawsze drogi jako urządzenia o znaczeniu strategicznym (zarówno tym podstawowym militarnym, jak też technicznym czy ekonomicznym) były budowane utrzymywane oraz chronione przez organy władzy publicznej.

„Wąskie gardło” gminnych drógNa budowę chodników i zatok autobusowych w ramach tzw. „Inicjatyw Społecznych” w latach 2002-2009 samorządy gminne w Małopolsce przeznaczyły prawie 80 mln zł przy podobnym udziale finansowym budżetu województwa. Dzięki współpracy różnych szczebli samorządów zostały wyremontowane i wybudowane w ostatnim dziesięcioleciu setki kilometrów dróg i chodników.

W większości samorządy gminne (szczególnie o wysokich dochodach własnych) w pełni akceptują przyjęte przez Zarząd Województwa Małopolskiego zasady dotyczące współfinansowania projektowania, budowy i remontów dróg wojewódzkich oraz przyległych do nich chodników. Obecny stan prawny pozwala gminom na współfinansowanie zadań drogowych samorządu wyższego szczebla, jednak wiele samorządów gminnych buntuje się przeciwko ,,wymuszaniu” finansowania zadań samorządu szczebla powiatowego i wojewódzkiego.

Drogi wewnętrzne – IV. Koncepcja zmianGrunty zajęte pod drogi wewnętrzne w obecnym stanie prawnym są przedmiotem opodatkowania podatkiem od nieruchomości. Zwolnienie przewidziane w art. 2 ust. 3 pkt 4 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 roku o podatkach i opłatach lokalnych (t.j. Dz.U. z 2006 r., Nr 121, poz. 844 z późn.zm.) obejmuje bowiem jedynie grunty zajęte pod pasy drogowe dróg publicznych w rozumieniu przepisów o drogach publicznych oraz zlokalizowane w nich budowle, z wyjątkiem związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej innej niż eksploatacja autostrad płatnych.

Drogi wewnętrzne – III. Zasady ruchuPoruszając się po drogach jesteśmy zobowiązani stosować się do przepisów tzw. Kodeksu drogowego, czyli – mówiąc precyzyjnie – ustawy z 20 czerwca 1997 roku – Prawo o ruchu drogowym (tj. Dz.U. z 2005 r., Nr 108, poz. 908 z późn. zm.). Swój zakres zastosowania ustawa ta precyzuje w: „Art. 1. 1. Ustawa reguluje zasady ruchu na drogach publicznych oraz w strefach zamieszkania, warunki dopuszczenia pojazdów do tego ruchu, wymagania w stosunku do osób kierujących pojazdami i innych uczestników ruchu oraz zasady kontroli ruchu drogowego. 2. Przepisy ustawy stosuje się również do ruchu odbywającego się poza drogami publicznymi, jeżeli jest to konieczne dla uniknięcia zagrożenia bezpieczeństwa uczestników tego ruchu.”

Drogi Wewnętrzne – II. DostępnośćZgodnie z art. 2a ustawy o drogach publicznych drogi krajowe stanowią własność Skarbu Państwa, zaś drogi wojewódzkie, powiatowe i gminne stanowią własność właściwego samorządu województwa, powiatu lub gminy. Analogicznych regulacji na szczeblu ustawowym nie ma w odniesieniu do dróg wewnętrznych. Jest to zresztą zrozumiałe. Ze względu na swój charakter właścicielem drogi wewnętrznej może być zarówno podmiot publiczny (np. jednostka samorządu terytorialnego), jak i prywatny.